GALATA

Saha yedi dilime bölünmüştür; sınırları büyük iletim hatlarının kendisidir. Her dilim kuleden sura doğru üç kademeye ayrılır. Yirmi bir sektör böyle çıkar: dilim numarası, sonra kademe harfi — 1A kulenin dibi,7C surun dibi.

Şema ölçekli değildir. Ölçekli pafta ayrı tertiptedir.

YAPIM HÂLİNDE

Aşağıdakiler kesin bilgi değildir. Hepsi görülmüştür; hiçbiri yakalanmamıştır.

Aşağıdaki sıra Teşkilat evrakından çıkarılmıştır. Boşluklar evrakta da boştur.

1. 1956XII

   YERKABUĞU ÇÖKTÜ

   Mehtaplı bir gece. Gökyüzünde fazla parıltılı sanılan, giderek büyüyen, gözle görüldüğü ve fark edildiğinden dakikalar sonra dünyaya çarpan meteor kümesi. Sarsıntı, ateş ve şiddetle uykularından fırlayanlar nükleer savaşın koptuğunu düşündü. Haberleşme, askerî uygulamalar, şehir içi kolluk güçleri, kurumlar böyle bir senaryoya tatbikatta dahi yer vermemişti. Bütün devlet organizasyonları ve ağları çöktü. Hukuk, adalet ve yargı, gücü tutanın elinde. Yaşanan kıyametten ötürü kalkan toz bulutu tüm dünyayı sardı. Dünya buz devrinin eşiğinde; yakıt yok, yiyecek içecek yok, kıtlık artık gerçek bir kelime. Tabiri caizse herkes can derdinde.

2. 1957IV

   IŞIK GÖRÜLDÜ

   Ağır kül ve toz bulutu dağılmaya başlarken mor ışıklar ve hüzmeler görülmeye başlanır. Krater belirginleşir, gözle görünür hâle gelir. Ne olduğunu kimse söyleyemez; söyleyen de dinlenmez.

3. 1958II

   TEŞKİLAT

   Hayatta kalanlar kaybettiklerinin acısını yaşayamadan organize olma yolunda birleşirler. Söz sahibi olanların çoğu asker kökenlidir — eski general ve komuta kademelerinden oluşan, aslında derin devlet diyebileceğimiz bir yapıya benzeyen bir kadro. Adı Teşkilat olarak takılır. Yardımlar ve yardımlaşmalar başlar, kurtarma operasyonları ve yardım hatları kurulur. Şehre su, yiyecek ve enerji sağlayabilmek adına yetkili ve bilgili kişiler görevlendirilir.

4. 1958IX

   İLK ÖLÇÜM İSTASYONU

   Galata’da bir dükkânın bodrumunda ilk ölçüm istasyonu kurulur. Amaç ışığı anlamak değil, nerede olduğunu bilmektir. Sayılar o gün tutulmaya başlanır; ne anlama geldikleri on üç yıl sonra yazılacaktır.

5. 1959III

   SAYILAMAYANLAR

   İlk kışın ardından facianın boyutlarını anlamaya yarayacak bir nüfus sayımı yapılamaz — sayacak kadro yoktur, kıyametin ortasındayızdır. Yaşayanların adı kalır, ölülerin numarası. Sonraları örgütün büyümesi ve yardımların artmasıyla sayımlar ekmek kuyruklarında yapılır.

6. 1961III

   ENSTİTÜ OTURUMU

   Oturum, Teşkilat’ın hızla büyük bir Kurtuluş Cemiyeti’ne dönüştüğünün kaydıdır. İnsanlığı başarılabildiği derecede ayakta tutmanın yollarını arayan bilginler, işçiler, mühendisler, bilim adamları ve güvenlik-savunma birlikleri aynı çatı altında birleşmeye başlar. Aynı oturumda beş yıldır ölçülen şeye ilk kez bir ad verilir: Erg.

   Oturum tutanağı →
7. 1962V

   ORTAYA KONANLAR

   Elde ne kaldığı ilk kez tek defterde toplanır: alet, kitap, ilaç, tohum, çalışan motor. Kimseden alınmaz, herkes getirir — tek başına duran hiçbir şeyin işe yaramadığı o kış anlaşılmıştır. Defterin ilk sayfasında yazan cümle hâlâ Enstitü kapısındadır: “Ne varsa ortadadır.”

8. 1963V

   SURUN İLK TAŞI

   Kara cephesini kapatacak sur hattının temeli atılır. Gerekçe evrakta tek satırdır: “saha dışından geleni durdurmak.” Kimin geldiği yazılmaz.

9. 1964VI

   SEFERBERLİK

   Kraterden sızanlar ve söylentiler artar; gerçeklik payı da vardır. Meteorun getirdiği yıkımda dağılan taş evlerin temelleri, taşları ve yapı malzemeleri Galata’nın iç bölgesine taşınır. Genel seferberlik ilan edilir. Galata’nın surlarını İstanbul’da yaşayan herkes yapmıştır; herkes en azından bir taş taşımıştır.

10. 1966IX

    GALATA REAKTÖRÜ

    Enstitü’nün kurduğu ilk reaktör Galata Kulesi’nin tabanında çalışmaya başlar: Erg’i toplayıp elektriğe çevirir. Şehrin ilk kesintisiz ışığı o kış yanar. Tasarım çizimleri imzasızdır — imzayı atan kişinin adı, 1967 tutanaklarından sonra hiçbir evrakta geçmez.

11. 1967III

    DEVRİYELER

    Sur yapımı sürerken güvenlik ve askerî birimler keşif görevleri ve devriyeler tertip eder. Kaybolan birlikler, açıklanamayan ölçümler, geri gelmeyen telsizler artık kayda geçmektedir. İnsan olmayan varlıkların gerçek olduğu ilk kez yüksek sesle söylenir. Söyleyen kimse alay konusu olmaz; bu, önceki yıllardan farkıdır.

12. 1968VI

    GÖRÜŞ AYRILIĞI

    Kurtuluş Cemiyeti ile Teşkilat aynı çatı altında ama aynı fikirde değildir. Biri kaynağı bilime ve keşfe, diğeri karnı aç olana ayırmak ister. İkisi de haklıdır, ikisinin de eli yetmez. Ayrılık henüz çatışma değil, politik çekişmedir — ama kızışacaktır.

13. 1968X

    SUR KAPANDI

    Sur tamamlanır: 1.974 metre, üç kapı. Aynı ay sahaya giriş izne bağlanır. Kapı listesi Teşkilat’ta, izin defteri karakolda tutulur.

14. 1969I

    İNENLER

    Krateri ölçmek için iki keşif ekibi indirilir. Birincisinden üç kişi döner; üçü de konuşamaz hâldedir, ikisi bir daha kendine gelmez. İkinci ekipten dönen olmaz. Raporun okunabilen tek satırı şudur: “aşağıda karanlık yok.”

15. 1969III

    ÇUKUR KAYDI KAPATILDI

    Çukurun kenarına gönderilen ekiplerden sonra ölçüm durdurulur. Ötesinden ölçüm alınamadığı için orası hakkında bilgimiz yoktur. Dosya kapatılır, sınır direklerle konur. Çukur keşiflerinden sonra Teşkilat kayıt ve izin usulünü sertleştirir.

16. 1970II

    KARŞI YAKA

    Teşkilat keşif, bilim ve kurtarmaya ayırdığı kaynakla elindekinin tamamını kullanmaktadır. Eminönü yakasında kıtlık baş gösterir. Eminönü ahalisi ilk kez “karşı yaka” der ve Galata’yı bir taraf olarak görmeye başlar. Aynı aylarda Teşkilat kayıtlarına hırsızlık ve kaçak yükleme geçer. Kimse kötü değildir; herkes hayatta kalmaya çalışmaktadır — ama hayatta kalmanın anlamı herkeste aynı değildir.

17. 1970VII

    KÖPRÜ KALDIRILDI

    Eminönü ile ilişki kesilir, Galata Köprüsü kaldırılır. Su, yiyecek ve haber alışverişi aynı gün durur. Galata Teşkilat’ta kalır; Teşkilat’tan ayrı düşen karşıtlar Kurtuluş Cemiyeti adıyla Eminönü tarafında kalır. Bugün iki taraf da kendini o adla anıyor.

18. 1970XI

    HATLAR ÇEKİLDİ

    Reaktörü besleyecek yedi büyük iletim hattı surdan merkeze döşenir. Saha o günden beri yedi dilimdir; sektör sınırları hattın kendisidir.

19. 1971IV

    SAYIM VE MÜHÜR

    Hane sayımı yapılır. Evine dönmeyenlerin çoğu Harabe Mahal’dendir: kırk iki hane. Aynı yıl sığınak inişi mühürlenir. Mühür bugün yerinde değildir.

20. 1972I

    ÇEMBERLİTAŞ REAKTÖRÜ

    İkinci reaktör Çemberlitaş’ta çalıştırılır. Hayatta kalan İstanbul’un kısımlarına enerji artık iki noktadan üretilir, ikisi de Erg’le. Arıza kaydı tutulmaz.

21. 1972–74

    DİNLEYEN KAYITLARI

    On yedi tespit. Kişiler numarayla anılır, isim tutulmaz. Hiçbiri konuşmayı bırakmaz; anlattıkları kendilerine ait değildir.

    Pafta 15 →
22. 1973V

    İLK KAÇAK

    Liman Kapısı’nın altında bir kayık yakalanır: iki kişi ve bir çuval un. İfadelerinde Eminönü’den geldikleri yazılıdır. Un alıkonur, kendileri geri gönderilir. O tarihten sonra kaçak geçiş ayrı bir vaka türüdür — ve iki yakada da suç sayılmaz, yalnız kayda geçer.

23. 1975XI

    YÜRÜRLÜKTEKİ TERTİP

    Yirmi bir sektör, üç kapı, dört yeraltı inişi. Bu sayfadaki künye bu tertipten çıkarılmıştır.

24. 1975bugün

    OYUN BURADA BAŞLIYOR

    Saha açık, ölçüm sürüyor, kapatılan dosya açılmadı. Oyuncu bu noktada Teşkilat’a nefer olarak kaydedilir.

Hepsi →